آشنایی با انواع سیستم های سرمایشی ساختمان

انتخاب سیستم سرمایشی مناسب یکی از تصمیم های مهم در ساخت یا بازسازی هر ساختمانی است. بسته به متراژ فضا، اقلیم منطقه، بودجه و نوع کاربری (مسکونی، تجاری یا اداری) ترکیب متفاوتی از تجهیزات سرمایشی می تواند بهترین نتیجه را به همراه داشته باشد. در این مقاله با پنج سیستم پرکاربرد سرمایشی آشنا می شویم که معمولا در کنار هم و به صورت مکمل در تاسیسات مکانیکی ساختمان ها با کار می روند.

1- اسپلیت

کولر گازی (اسپلیت) از دو بخش تشکیل شده است : واحد داخلی که هوای داخل فضا را خنک می کند و واحد بیرونی (کندانسور) که گرمای گرفته شده را به محیط بیرون منتقل می کند. این سیستم مستقل و موضعی است، یعنی هر اسپلیت فقط یک اتاق با فضای محدود را پوشش می دهد. نصب آسان، هزینه اولیه پایین تر نسبت به سیستم های مرکزی و امکان روشن و خاموش کردن مستقل هر واحد از مزیت های اصلی اسپلیت است.

2- فن کویل

فن کویل یک دستگاه است که با عبور هوا از روی کویل حاوی آب سرد (که از چیلر تامین می شود)، هوای فضا را خنک می کند. برخلاف اسپلیت که خودش مبرد را تبدیل می کند، فن کویل به یک منبع مرکزی تولید آب سرد وابسته است. این ویژگی فن کویل را برای ساختمان های بزرگ با تعداد واحد زیاد ( مثل هتل ها، برج های مسکونی و مجتمع های اداری) بسیار مقرون به صرفه می کند، چون به جای نصب کندانسور برای هر واحد یک چیلر مرکزی همه را پوشش می دهد.

3- کولر آبی

کولر آبی بر پایه اصل خنک سازی تبخیری کار می کند، هوا از میان پوشال های خیس عبور می کند و ضمن تبخیر آب، دمای خود را کاهش می دهد. این سیستم برای اقلیم های گرم و خشک بسیار مناسب و از نظر مصرف انرژی به صرفه تر از کولر های گازی است، اما در مناطق مرطوب کارایی کمتری دارد و رطوبت هوای داخل را نیز افزایش می دهد.

4- داکت اسپلیت

داکت اسپلیت نوعی اسپلیت است که واحد داخلی آن به جای نصب روی دیوار، در سقف کاذب مخفی می شود و هوای خنک را از طریق کانال های کوتاه داکت به یک یا چند فضای مجاور توزیع می کند. بر خلاف اسپلیت دیواری که فقط یک اتاق را پوشش می دهد، داکت اسپلیت می تواند با یک واحد داخلی، چند اتاق را همزمان سرویس دهد در حالی که ظاهر آن (دیفیوزرهای سقفی) در فضا کمتر دیده می شود.

5- چیلر

چیلر قلب سیستم های سرمایشی مرکزی است. این دستگاه آب را تا دمای مشخص خنک می کند و آب سرد تولید شده را از طریق لوله کشی به فن کویل ها یا دستگاه های هواساز (AHU) در سراسر ساختمان می رساند، چیلر ها بسته به نوع خنک کنندگی به دو دسته آبی و هوایی تقسیم می شوند و برای پروژه های بزرگ مقیاس، مقرون به صرفه ترین و قابل کنترل ترین راه حل سرمایش محسوب می شوند.

جمع بندی

انتخاب بین این پنج سیستم یا ترکیبی از آن ها به عواملی مثل متراژ، تعداد واحد، اقلیم و بودجه پروژه بستگی دارد. برای فضا های کوچک و مستقل، اسپلیت گزینه ای ساده و مقرون به صرفه است. برای ساختمان های بزرگ مقیاس ترکیب چیلر و فن کویل یا داکت اسپلیت راه حلی یکپارچه و کارآمد ارائه می دهد. در اقلیم های گرم و خشک نیز کولر آبی همچنان یکی از اقتصادی ترین انتخاب هاست.